De ip-waarde van buitenverlichting uitgelegd

Begrijp de IP-waarde van buitenverlichting:

Je kent het wel: je bent op zoek naar de perfecte buitenlamp om je tuin sfeervol te verlichten. Je oog valt op een prachtige wandlamp voor onder de overkapping of een strakke grondspot om die mooie boom in je tuin uit te lichten. Maar tijdens het rondkijken in de webshop struikel je plotseling over technische termen zoals IP44, IP65 of IP67.

Wat betekenen deze codes, en waarom zijn ze zo belangrijk (of niet) voor jouw tuin? In deze blog leggen we je uit wat een IP-waarde is. Zo voorkom je kortsluiting en geniet je jarenlang zorgeloos van een veilig verlichte tuin.

Wat is een IP-waarde eigenlijk?

IP staat voor Ingress Protection, wat heel chique ‘bescherming tegen binnendringen’ betekent. Kort gezegd geeft de IP-waarde aan hoe goed een lamp beschermd is tegen stof en water. Omdat elektriciteit en water elkaars grootste vijanden zijn, is deze code belangrijk voor buitenverlichting.

Een IP-waarde bestaat altijd uit twee cijfers:

Het eerste cijfer geeft de bescherming tegen vaste stoffen aan (zoals stof, vuil of aanraking). Het loopt van 0 tot 6.
Het tweede cijfer is voor buitenverlichting het belangrijkst: dit geeft de bescherming tegen vloeistoffen (water) aan. Dit loopt van 0 tot 9.
Hoe hoger de cijfers, hoe beter de lamp bestand is tegen weer en wind. Maar je hoeft echt niet overal de allerhoogste waarde te plaatsen. Welke waarde je wél nodig hebt, hangt volledig af van de plek in de tuin.

De juiste IP-waarde per zone in jouw tuin

Om het overzichtelijk te maken, verdelen we de tuin onder in drie logische zones.

Zone 1: IP44 – Beschut onder de overkapping

Hang je een wandlamp direct onder een dichte overkapping, veranda of een diepe luifel? Dan hangt de lamp relatief droog. Er kan wel vocht of opspattend regenwater bij komen door de wind, maar de lamp krijgt nooit de volle laag.

De norm: IP44 (spatwaterdicht).
Wat betekent dit? De lamp kan tegen een stootje en is bestand tegen opspattend water vanuit alle richtingen.
Geschikt voor: Wandlampen onder een veranda, plafondspots in de overkapping, of armaturen die tegen de gevel hangen.

Zone 2: IP65 – Vol in de wind en regen

Plaats je een buitenlamp op een open schutting, een buitenmuur zonder overstek, of monteer je een staande prikspot midden in het gazon en woon je in een winderige, natte omgeving? Dan krijgt de verlichting te maken met Hollandse regenbuien en harde windvlagen.

De norm: IP65 (straalwaterdicht).
Wat betekent dit? Deze lampen zijn volledig stofdicht en kunnen tegen lagedruk waterstralen. Regenwater krijgt absoluut geen kans om binnen te dringen.
Geschikt voor: Vrijstaande lantaarnpalen, wandlampen op de gevel in de open lucht en prikspots in de border.
Let op, dit is de norm, geen eis. Het is een advies, de vormgeving, het design en de installatie van het armatuur spelen ook een belangrijke rol in de levensduur van de buitenverlichting.

Zone 3: IP67 – Grondspots in de natte grond

Nu komen we bij de meest extreme zone in de tuin: in de grond. Denk aan grondspots die je in de oprit, het terras of in een nat perkje verwerkt. Wanneer het hard regent, blijft er vaak langere tijd een laagje water op het terras of in de modder staan. Een grondspot staat dan letterlijk even onder water.

De norm: IP67 (waterdicht / dompeldicht).
Wat betekent dit? Deze armaturen zijn volledig stofdicht en overleven het als ze tijdelijk kopje-onder gaan (tot 30 minuten op maximaal 1 meter diepte).
Geschikt voor: Alle typen grondspots en verlichting die laag bij de grond in een plas terecht kan komen. (Let op: voor verlichting ín een vijver heb je zelfs IP68 nodig!).
Voorkom kortsluiting: denk ook aan de kabels

Een lamp met de juiste IP-waarde is stap één. Maar wist je dat de meeste storingen in buitenverlichting niet door de lamp zelf komen? Vaak ontstaat kortsluiting bij de ondergrondse kabelverbindingen. Zorg er daarom voor dat je ondergrondse kabeldozen altijd afgiet met een speciale twee-componentenhars. Zo maak je de hele installatie 100% waterdicht.

Waarom de IP-waarde niet álles zegt: het geheim van slim design

Nu je weet wat de cijfers betekenen, is er nog een belangrijk geheim uit de praktijk dat veel mensen niet weten: een lagere IP-waarde betekent niet automatisch dat een lamp ongeschikt is voor buiten. Soms is een slim armatuurontwerp namelijk veel effectiever dan een rubberen afdichting.

Neem als voorbeeld de iconische Dome wandlamp van Royal Botania. Als je naar de specificaties van deze luxe designlamp kijkt, zie je vaak een waarde van IP43 of IP44. Dat klinkt laag voor een lamp die je aan een open buitenmuur wilt hangen. Maar er is een logische reden voor: de glazen stolp van de Dome is aan de onderkant volledig open.

Water loopt niet om een bochtje

Omdat de onderkant open is, kan eventueel condensvocht direct wegademen en hoopt het zich niet op in het armatuur. En het regenwater? Dat valt van bovenaf op de dichte, metalen kap van de lamp. Omdat water nu eenmaal recht naar beneden valt — en niet spontaan om een bochtje omhoog vliegt — blijft de fitting en de lichtbron daaronder perfect droog en beschermd.

Dit soort constructies zie je vaker bij kwalitatieve lantaarns en wandlampen. Het design maakt slim gebruik van de zwaartekracht. Staar je dus niet blind op alleen de cijfertjes op de doos, maar kijk ook naar hoe de lamp gebouwd is en waar de fitting zich bevindt.

Persoonlijk advies bij TuinExtra

Twijfel je toch nog welke IP-waarde jouw favoriete buitenlamp heeft, of wil je zeker weten dat je de juiste materialen kiest voor jouw tuinproject? Kom gerust eens langs in onze showroom in Kaatsheuvel. Hier hebben we honderden werkende buitenlampen hangen en helpen onze experts je graag met het maken van een veilig en sfeervol verlichtingsplan! Of bestel eenvoudig online in onze webshop gewoon goede buitenverlichting!

TuinExtra
Gasthuisstraat 103
5171GE Kaatsheuvel
0416-530272
www.tuinextra.nl