voeg toe aan uw magazine  of deel op :  Facebook  Twitter
| |
De sauna: gezond zweten Terug | |
 |
| Waar de sauna vroeger voornamelijk voor de gezondheid gebruikt werd, is het
tegenwoordig een gelegenheid waar verzorging en ontspanning hand in hand gaan
met de werking ervan. |
| |
| Waar de sauna vroeger voornamelijk voor de gezondheid gebruikt werd, is het
tegenwoordig een gelegenheid waar verzorging en ontspanning hand in hand gaan
met de werking ervan. De mogelijkheden varieren van kleine eenpersoonssauna's
tot complete gezinssauna, afhankelijk van uw wensen en de beschikbare ruimte.
Wilt u ook graag een sauna, maar beschikt uw badkamer niet over de nodige
ruimte? Overweeg dan de mogelijkheid om uit te wijken naar een andere ruimte,
zoals de tuin of de zolder.
|
Waar het ooit begon | |
De oorsprong van de sauna ligt in Scandinavi�. Finnen beschikken waarschijnlijk al tweeduizend jaar over een sauna. De sauna was al in de oudheid populair bij verschillende volkeren. In de loop van de jaren is de sauna beetje bij beetje veranderd. Waar het begon met een kuil in de grond of heuvelflank (sauna is Fins voor kuil) is het vandaag de dag een klein hutje. En als het kan het liefst aan het meer zoals we in Scandinavi� zien. Voorheen werd de sauna met name gebruikt om warmte te bieden tijdens de koude wintermaanden. Op een vuurtje werden stenen opgewarmd totdat ze gloeiend heet waren. Door er water overheen te gooien ontstond er stoom die de temperatuur zo hoog liet oplopen dat de kleren uitgetrokken konden worden. Tegenwoordig gaat men naar de sauna om de positieve uitwerking op het lichaam en de geest.
Ook de manier van verwarmen is in de loop van de jaren veranderd. De eerste sauna was niet meer dan een langgerekte ruimte gemaakt van boomstammen. Binnenin stond een kachel met daarop stenen, deze werden verwarmd door het vuur. De rook die van het vuur afkwam cirkelden eerst rond in de ruimte voordat het via een schoorsteen de hut verliet. Vandaar dat de eerste naam van de sauna dan ook rooksauna is. Dit was tot de 20ste eeuw de enige vorm van de sauna die bestond. Nadelen van deze rooksauna was echter de lange opwarmtijd, het steeds moeten schoonmaken van het meubilair en, niet onbelangrijk, het brandgevaar. Vandaar dat de schoorsteensauna is ontworpen. De werking is nog steeds hetzelfde, het vertrek wordt opgewarmd met een houten vuur alleen gaat de rookafvoer direct door naar buiten. Doordat het opwarmen en het onderhoud van dit type sauna veel gemakkelijker is, werd dit type sauna een stuk populairder en raakte de rooksauna uit de gratie. Ten slotte werden de sauna's ge�ntroduceerd zoals we die nu kennen, de sauna waarbij de elektrische kachel wordt gebruikt om de stenen op te warmen en de infraroodsauna.
Tegenwoordig beschikt bijna ieder Fins gezin over een eigen saunacabine, waarvan dagelijks gebruik wordt gemaakt. In Nederland zijn we meer gewend om naar de openbare sauna te gaan, maar thuis genieten van deze wellness is dus ook goed mogelijk.
|
De Finse sauna en waarom het zo goed is | |
De meeste saunacabines die thuis worden geplaatst zijn Finse sauna's. Dit is de sauna in zijn meest oorspronkelijke vorm; een houten cabine, kachel en enkele ventilatieroosters. In de sauna wordt de temperatuur flink opgestookt naar zo'n tachtig a negentig graden met een lage vochtigheidsgraad. De maximale temperatuur bedraagt zo'n honderd graden. Door water op de stenen te gooien verhoogt u de luchtvochtigheid enigszins, dit zorgt voor een lagere gevoelstemperatuur. Door de hoge temperaturen in de sauna gaan de pori�n in de huid binnen enkele minuten openstaan en treden de zweetklieren snel in werking. Ook de bloedvaten worden wijder waardoor het bloed sneller gaat stromen dit zorgt voor een lagere bloeddruk. Tijdens een saunabezoek verliest u overtollig vocht en worden nieuwe vochtreservers aangemaakt. Wanneer u vaak naar de sauna gaat kunt u per saunabezoek zo'n halve tot anderhalve liter vocht verliezen. Het lichaam wordt dus van binnenuit schoongespoeld. Wanneer u ziek bent geweest is het verstandig om langs de sauna te gaan. De laatste bacteri�n die u nog in uw lichaam hebt zitten zullen weggespoeld worden. Daarnaast is bewezen dat geregeld saunabezoek de weerstand verhoogt en u minder gevoelig bent voor temperatuurwisseling. Tevens zult u minder last hebben van verkoudheden en andere kwaaltjes en zal, bij een griepepidemie, het griepvirus u minder snel te pakken krijgen. Ook zal uw huid na een saunabezoek heerlijk zacht aanvoelen en zijn dode huidcellen gemakkelijk te verwijderen.
|
Voor wie is de sauna geschikt? | |
In principe kan iedereen genieten van een rondje sauna. Hebt u een hoge bloeddruk dan zult u voorzichtig moeten zijn met snelle temperatuurwisselingen en kunt u het dompelbad beter overslaan. Ook als u zwanger bent is het raadzaam om voorzichtig met het saunabezoek om te gaan. In beide gevallen is een saunabezoek mogelijk. Toch doet u er goed aan om eerst een arts te raadplegen.
Wanneer u de sauna wilt gebruiken moet u zich eerst douchen. Op deze manier is uw huid helemaal schoon van zeep en andere vetten. Droog u af en neem plaats in de sauna, hierbij geldt hoe hoger u zit hoe warmer het wordt. U kunt er zelf voor kiezen om liggend of zittend op de banken plaats te nemen. Het is belangrijk dat uw lichaam zich in dezelfde temperatuurzone bevindt. Dus kiest u ervoor om in de sauna te gaan zitten, trek dan uw benen op. Wanneer u het te warm krijgt is het tijd om de sauna te verlaten (na tien a vijftien minuten). Hebt u op de saunabank gelegen? Zorg er dan voor dat u eerst rechtop gaat zitten voordat u de sauna verlaat. Dit voorkomt dat u duizelig wordt bij het opstaan. Wanneer u de sauna hebt verlaten is het tijd om af te koelen. Dit kunt u doen door middel van een dompelbad te nemen, een bad met ijskoud water. Vindt u dit te heftig? Uw lichaam krijgt namelijk een flinke slag te verwerken door de plotselinge temperatuurwisseling. Dan kunt u er ook voor kiezen om een langdurige douche met lauwwarm water te nemen. Ook kunt u plaatsnemen in een ruimte op kamertemperatuur of naar buiten gaan om af te koelen. Uw vochtbalans kunt u weer herstellen door wat te drinken. Dit kan een glas water zijn of een ander drankje, maar een lekker koud biertje of glas wijn is niet goed. Het gebruik van alcohol tijdens een saunabezoek wordt afgeraden, het zet de bloedvaten nog verder uit waardoor de bloeddruk extreem laag wordt. De combinatie alcohol en hitte kan leiden tot hartritmestoornissen met alle gevolgen van dien. Als u bent uitgerust en bijgekomen is het tijd voor een nieuw rondje. Dit kunt u herhalen totdat u zich comfortabel en voldaan voelt. Bij de meeste mensen is dat na twee of drie saunarondes.
|
Saunamodellen | |
In het aanbod van sauna's valt er weer veel te kiezen. Allereerst moet u zich afvragen waar u de sauna gaat plaatsen. De badkamer is een voor de handliggende plek, maar hij kan ook in een andere vertrek, zoals de zolder, geplaatst worden; en wat te denken van de tuin? Er bestaan speciale saunahuisjes of -blokhutten die aan uw wensen voldoen. De keuze van de plek heeft in eerste instantie te maken met de ruimte die u beschikbaar hebt. Uiteraard moet u zich tevens afvragen of u alleen, met twee of meerdere personen tegelijk in de sauna plaats wilt nemen. Zo bestaan er eenpersoonssauna's, maar ook modellen die plaats bieden voor het hele gezin.
Gaat u voor een sauna in de badkamer? Dan hebt u de keuze uit langwerpige, vierkante en hoekmodellen, waarvan de laatstgenoemde ruimtebesparend is. Daarnaast hebt u de keuze uit een panelen- of balkensauna. De balken van een binnensauna zijn doorgaans 45 mm dik. Wanneer u de sauna gaat plaatsen kunt u dit het beste op een gladde ondergrond doen. De tegels van de badkamer zijn een prima ondergrond.
Bij een balkensauna worden de planken op elkaar gestapeld voor een optimale warmtehuishouding en warmteafgifte. Het interieur van dit type sauna is basic en robuust, waardoor deze past in de Scandinavische traditie; genieten van natuur en eenvoud. Dit type sauna wordt tevens voor buitenmodellen gebruikt waarbij de sauna op een fundering wordt gezet.
Panelensauna's zijn blind aan elkaar vastgenageld en verlijmd en in diverse uitvoeringen te verkrijgen. Ze bestaan uit ge�soleerde schroten van verschillende diktes en hoogtes. De panelen worden eenvoudig op een op maat gemaakt raamwerk bevestigd, zo ontstaat er een goed ge�soleerde en stevige constructie. Door de eenvoudige bouwwijze kan deze sauna in elk interieur geplaatst worden.
Kiest u voor een buitensauna? Dan gebruikt u de sauna zoals deze door de Finnen bedoeld is: om tot te rust komen en te genieten van de natuur. Ziet u het plaatje voor u; in de winter na het zweten afkoelen in de koude sneeuw. Dichtbij de natuur en ver weg van de beslommeringen van alledag. Als het even kan moet de sauna geplaatst worden naast een meer zodat u direct kunt afkoelen, dit naar Finse gewoonte. Uiteraard beschikt niet iedereen over een meer in zijn tuin, toch is het heerlijk om de sauna buiten te plaatsen. De natuurlijke frisse lucht inademen na de hete droge lucht in de sauna is heerlijk en door het plaatsen van een dompelbad naast de sauna is het plaatje ook compleet. Mits enigszins aangepast aan uw eigen situatie. De panelen van een buitensauna zijn 70 mm dik.
Gespot: de glazen sauna! Enkele fabrikanten brengen nu ook de glazen sauna op de markt. Een mooi plaatje om bijvoorbeeld een natuurlijk overgang tussen bad- en slaapkamer te creëren. |
Houtsoorten | |
De wanden, vloeren en het plafond van de sauna zijn doorgaans gemaakt van hout. Hout is een natuurlijk product en is in staat om te ademen. Tevens kan hout de opgenomen warmte gelijk weer afgeven, dit wordt stralingswarmte genoemd. De stralingswarmte van hardhout is hoger dan die van zacht hout. Het is zaak om een sauna uit te zoeken die niet te veel stralingswarmte geeft omdat de temperatuur dan te heftig kan worden, maar ook niet te laag omdat de sauna dan niet te warm genoeg wordt. De meest gebruikte houtsoorten voor de wanden van de sauna zijn Nordisch Fichte, Espen hout, Red Cedar, Hemlock, Kiefer en Abachi hout. Hieronder worden de verschillende houtsoorten kort belicht.
Nordisch Fichte
Nordisch Fichte is de meest gebruikte houtsoort van de saunacabine. Het is een langzaam groeiend houtsoort uit Scandinavi� en heeft een levendige structuur. De saunaschroten worden geleverd in 18 mm dikte en hebben een afgerond profiel (softline). Daarnaast hebben ze een extra lange veer- en groef en worden ze dubbel gedroogd. De schroten zijn verkrijgbaar in verschillende lengtes namelijk; 210, 240, 270, 390 en 340 cm.
Espen hout
Espen hout komt van de Populier en heeft een mooie lichte kleur. Deze houtsoort heeft een fijne structuur, is bijna noestvrij en heeft een gering harsgehalte. Daarnaast heeft het een gelijkmatige warmteafgifte. Espen wordt vaak gebruikt voor luxe en commerciële saunacabines.
Red Cedar
Red Cedar is een Canadese houtsoort die nagenoeg noest- en harsvrij is. Daarnaast heeft het een milde warmtestraling en een heerlijke geur. Deze duurzame houtsoort is tevens zeer geschikt voor infrarood cabines en wordt vaak gebruikt in luxere en commerciële sauna's. De schroten variëren van maat, maar zijn gemiddeld 210 cm lang met een werking van acht en een halve centimeter.
Hemlock
Hemlock is een bijzonder stabiele houtsoort en is afkomstig van de Canadese reuzen Hemlock dennen. Deze houtsoort heeft een fijne structuur en is net als Espen hout en Red Cedar nagenoeg noestvrij. Dankzij de mooie structuur heeft het een gelijkmatige warmteafgifte.
Kiefer
Kiefer is te vergelijken met de houtsoort Nordisch Fichte. Het enige verschil zit hem in de plaats waaruit de saunaschroten worden gezaagd. Deze komen namelijk uit een ander deel van het hout dan bij de Nordisch Fichte. Kiefer hout is licht vloeiend en heeft een softline profiel.
Abachi latten
Abachi hout tot slot is een houtsoort uit Afrika met een zachtgele kleur. Het voordeel van dit hout is dat het strak blijkt en nauwelijks krimpt. Het is warmtewerend en splintervrij. Bij hoge temperaturen voelt het hout aangenaam aan op de huid. Daardoor is het geschikt voor het vervaardigen van banken en rugleuningen. U ziet het tevens terugkomen in de hoofd- en wandsteunen.
Houd u er rekening mee dat alle houtsoorten een breedtewerking hebben van ongeveer
acht en een halve centimeter. Tevens zijn alle schroten voorzien van een extra lange veer- en groef.
|
De saunakachel | |
De kachel, ook wel oven genoemd, is de basis van elke sauna. Het vormt de bron van een aangename omgeving waarin u heerlijk kunt vertoeven en helemaal tot rust komt. Voorheen werd er veel gebruikgemaakt van een houtgestookt vuur in de sauna. Dit is nog steeds mogelijk, maar wordt eigenlijk enkel nog toegepast in de buitensauna. Kiest u voor een sauna binnenshuis, dan zult u waarschijnlijk een elektrische saunaoven aanschaffen.
Het verwarmingssysteem van de traditionele sauna berust op het verhitten van een zeer grote massa natuurstenen. Deze stenen geven op hun beurt de opgenomen warmte weer af aan de omgevingslucht. Dit systeem zorgt ervoor dat de cabine voor lange tijd lekker warm en op een constante temperatuur blijft, zelfs wanneer het vuur al lang is gedoofd.
Het is dus van belang dat de saunaoven een constante warmte afgeeft. In de keuze kunt u kiezen voor een traditionele variant of een combinatiemodel. Kiest u voor een traditionele oven dan kunt u hierop enkel de temperatuur aanpassen. Bij de combikachel kunt u naast de temperatuur tevens de luchtvochtigheid instellen. Wanneer u een oven gaat aanschaffen hebt u de keuze uit drie verschillende varianten. De elektrische oven en de hout- of gasgestookte oven.
Elektrisch
De elektrische oven is de meest gekozen warmtebron in de sauna. Dit komt door de aangename stralingswarmte die de oven geeft.
Houtgestookte
De houtgestookte oven is de traditionele kachel van de sauna. Met deze oven kunt u genieten van een rustieke warmtebron met een hoge stralingswarmte en optimaal comfort. Kiest u voor deze oven, dan geniet u van een echt traditionele saunabezoek.
Gasgestookt
Gasgestookte ovens worden met name in professionele spa's gebruikt en ziet u minder vaak in een thuissauna terugkomen. Met behulp van deze oven wordt een prima saunaklimaat gecre�erd met als positief voordeel dat, wanneer u de sauna regelmatig gebruikt, de kosten van het gebruik laag blijven. Houd u er wel rekening mee dat deze kachels een stuk duurder zijn in aanschaf en installatie.
Naast de keuze voor het type oven, kunt u tevens kiezen op welke manier u de oven wilt plaatsen; staand, hangend of u kunt kiezen voor een speciaal model met een geheel eigentijdse vormgeving. Op deze manier wordt de oven een echte eyecatcher. De keuze voor de plaatsing is uiteraard afhankelijk van uw eigen smaak, maar ook de grote van de sauna kan bepalend zijn. Hebt u weinig ruimte, dan kiest u misschien eerder voor een hangend dan een staand model.
Is uw keuze gevallen op een buitensauna? Dan kunt u nog genieten van de authentieke sfeer die een echte houtgestookte kachel met zich meebrengt. Daarnaast heeft dit als extra voordeel dat u geen elektra meer nodig hebt. |
Infraroodsauna | |
Infrarode straling klinkt misschien wat eng of kunstmatig. Dat is echter nergens voor nodig; infrarode straling komt overal om ons heen voor en is niet schadelijk. Zelfs uzelf zendt infraroodstraling uit. U kunt de infraroodstraling niet zien, het is alleen waar te nemen als warmte. En die warmte is goed te gebruiken in sauna's.
Infrarood sauna's zijn er natuurlijk al lang. Sinds jaar en dag worden deze sauna's verwarmd met behulp van een soort lamp, met een technische term ook wel�pijpstraler genoemd. De nieuwere infrarood sauna's hebben echter een nieuwe techniek; de zogenaamde paneelstralers. De paneelstralers vullen de sauna beter met straling omdat ze een breder gamma van stralen geven. Dit heet Wide Far Infrared Rays (Wide-FIR). Groot voordeel is dat de panelen niet alleen lange golfstralen uitzenden, maar ook een midden- en korte golf.
Infraroodsauna's verwarmen direct het lichaam en de lucht blijft voelbaar koeler terwijl het transpiratie-effect gelijk is aan de traditionele stoomsauna. De voordelen van een infrarood sauna zijn naast het lage energieverbruik en de eenvoudige plaatsing vooral lichamelijk, zoals vermindering van stress, versoepeling van spieren en een heerlijke ontspanning. Uiteraard gaat u net zoals in een traditionele sauna natuurlijk enorm transpireren. En daar draait het natuurlijk om! |
Saunadeuren en grepen | |
Net als bij een douchecabine zijn er ook voor de sauna diverse deuren beschikbaar. U kunt hierbij denken aan rechte modellen, modellen met een hoek of getoogd. De deur kan geheel uit veiligheidsglas bestaan maar een combinatie met hout komt ook voor. Tevens zijn er saunadeuren die zijn licht zijn gebogen. Het glas van deze deuren loopt rond of bol naar buiten. U hebt tevens de keuze uit aluminium of houten deurposten.
Met de keuze van alleen de deuren bent u er nog niet. Ook de keuze in grepen is divers. Zo kunt u kiezen voor een houten, metalen of RVS model. Langwerpig, in schelpvorm, rond, ovaal of een cilindermodel; het is allemaal mogelijk.
|
Saunavensters | |
Wanneer u een venster in uw sauna plaatst hebt u tevens de keus tussen een houten of aluminium variant. Vensters zijn er in standaard rechthoekige modellen, maar ook een getoogd model is mogelijk. Net als bij de saunadeur kunt u ook kiezen voor een variant met bol glas. Kortom ook het venster is aan te passen aan uw eigen wensen.
Het glas van de vensters zijn meestal gewoon helder.
|
Sauna-accessoires | |
Naast de sauna zelf is het tevens van belang om over enkele accessoires te beschikken. Deze maken het saunabezoek een stuk aangenamer. Zo is het altijd fijn wanneer u de temperatuur en de luchtvochtigheid in de ruimte af kunt lezen. Hiervoor zijn speciale thermometers en hygrometers op de markt. Tevens beschikken veel mensen over een kleine zandloper in de sauna. Op deze manier kunnen ze precies zien hoe lang ze in de sauna verblijven en wanneer het tijd is om deze te verlaten.
Om de luchtvochtigheid wat te verhogen is het verstandig om een emmer water en een lepel naast de oven te zetten. Wanneer het erg warm wordt, kunt u wat water op de stenen scheppen om zo de gevoelstemperatuur wat naar beneden te brengen. Tevens zult u even extra gaan zweten. De saunaemmer en -lepel zijn vaak uitgevoerd in hout voor een natuurlijke uitstraling.
Extra ligcomfort krijgt u met een hoofdsteun. Deze zijn vaak gemaakt van espen hout of Abachi latten, waardoor ze minder warm worden. Tevens is het fijn wanneer u over een handdoek beschikt waarop u plaats kunt nemen. Zo trekt het zweet niet in de banken en ligt u wat comfortabeler, door de warmte in de cabine kunnen de banken na verloop van tijd ook heet aanvoelen. Een extra groot badlaken van bijvoorbeeld twee meter lang is dus helemaal geen overbodige luxe.
Ook in de sauna is het mogelijk om te genieten van chromo- en aromatherapie. Dit draagt mee aan de geestelijke ontspanning. Zo kunt u ervoor kiezen om verschillende lichten in de cabine te plaatsen die allemaal een andere invloed hebben op uw emoties en gemoedsrust. De ledlampen kunnen in de rugleuning of het plafond worden gemonteerd. U kunt er tevens voor kiezen om de sauna uit te rusten met glasvezelverlichting. Ook kunt u met het gebruik van etherische oli�n de sauna een langdurige frisse geur geven die bijvoorbeeld rustgevend, opwekkend of verfrissend werkt.
Goed afkoelen is belangrijk na het nemen van saunabezoek. Dit kunt u doen door onder de douche te staan of af te koelen in de buitenlucht. Het is ook mogelijk om over een eigen stortdouche of dompelbad te beschikken. Beide zijn gevuld met ijskoud water die uw huid snel afkoelen wat een verfrissend gevoel geeft. Dompelbaden zijn in diverse afmetingen te verkrijgen en zijn doorgaans gemaakt van hout net als de stortdouche. Door na al dat koude geweld een voetenbad te nemen koelt u langzaam verder af. Dit is aan te raden om de bloedvaten weer te laten verwijden en langzaam de lichaamswarmte af te voeren.
|
voeg toe aan uw magazine of deel op : Facebook Twitter
| |
| Terug |
Zoek ook eens naar:
wonen badkamer sauna wellness saunabezoek badkamers gezondheid ontspanning tuin tuinsauna buitensauna infrarood infraroodsauna saunakachel |